Retail treyder nima: yakka treyder

Qisqa ta'rif

Retail treyder (yakka treyder) o'z shaxsiy pulini o'z nomidan, o'z hisobiga savdo qiladigan jismoniy shaxs.

U bank, fond yoki boshqa tashkilot nomidan ish ko'rmaydi. Foyda ham, zarar ham uning shaxsiy hisobiga tushadi.

Aniqroq ta'rif

Moliya bozorida ishtirokchilar odatda ikki guruhga bo'linadi:

Belgi	Retail treyder	Institutsional ishtirokchi
Kimning puli	O'zining	Mijozlar, aksiyadorlar yoki fond puli
Bozorga kirish	Broker yoki diler orqali	To'g'ridan-to'g'ri yoki yirik kontragentlar orqali
Savdo hajmi	Odatda kichik	Odatda katta
Himoya	Ko'p yurisdiksiyalarda "retail mijoz" sifatida qo'shimcha himoya	Kamroq himoya, ko'proq imkoniyat

Brokerlar hujjatlarida "retail client" (chakana mijoz) mijozning huquqiy toifasi hisoblanadi. Ba'zi yurisdiksiyalarda mezonlarga mos kelgan mijoz "professional client" toifasiga o'tishi mumkin. Bunda u ba'zi himoya choralaridan voz kechadi.

Misol (faraziy)

Aziz ish haqidan jamg'argan pulining bir qismini broker hisobiga o'tkazadi. MT5 platformasida XAUUSD bo'yicha kichik hajmli CFD pozitsiyasini ochadi.

Pul Azizniki, qaror ham uniki. U retail treyder.
Narx unga qarshi harakat qilsa, zarar uning balansidan yechiladi.
Leverage (kredit yelkasi) tufayli kichik narx o'zgarishi ham balansga sezilarli ta'sir qiladi.

Pozitsiya hajmi, marja va bir punkt qiymatini o'z raqamlaringiz bilan kalkulyatorlar sahifasida hisoblashingiz mumkin.

Leverage bilan CFD va forex savdosi pulni tez yo'qotishga olib kelishi mumkin. Retail treyderlar orasida zarar ko'rganlar ulushi ko'pincha yuqori. Bu haqda risklarni boshqarish sahifasida batafsil yozilgan.

Atama qayerda uchraydi

Broker hujjatlari va shaxsiy kabinet: mijoz toifasi, risk ogohlantirishi, hisob turlari.
Yangiliklar: "retail investors" yoki "chakana investorlar" iborasi kichik investorlar faolligini bildiradi.
Sentiment hisobotlari: ba'zi manbalar retail treyderlarning qancha qismi sotib olish yoki sotish pozitsiyasida ekanini e'lon qiladi. Ba'zilar buni contrarian yondashuvda ishlatadi. Bu signal emas, faqat bitta statistik ko'rsatkich.

Chegaraviy holatlar

Tadbirkor treyder. Yakka tartibdagi tadbirkor o'z pulini savdoga qo'ysa, broker uni baribir retail mijoz deb hisoblashi mumkin. Soliq maqomi esa broker toifasidan alohida masala.
Soliq. Soliq kodeksining 375-moddasi: qimmatli qog‘ozlar va (yoki) muddatli bitimlarning hosila moliyaviy instrumentlari bilan operatsiyalardan olingan daromad jismoniy shaxslarning mol-mulkdan olgan daromadi hisoblanadi. Shuningdek, Soliq kodeksi 381-modda: agar 2-qismda boshqacha nazarda tutilmagan bo'lsa, rezident jismoniy shaxslarning daromadi iqtibosda keltirilgan stavkada soliqqa tortiladi (dividendlar va foizlar uchun alohida stavka). Bu qoidalar xorijiy CFD brokerdagi daromadga qanday qo'llanishi rasmiy manbada tasdiqlanmagan. Aniq javob uchun soliq organlariga murojaat qiling.
Valyuta qonunchiligi. «Valyutani tartibga solish to‘g‘risida»gi qonun (ZRU-573) 12-moddasi: rezident jismoniy shaxslar O‘zbekiston banklarida va chet eldagi banklarda xorijiy valyutada hisobvaraq va omonatlar ochishga haqli. Qonun xorijiy forex/CFD brokerlar bilan savdoni alohida tartibga solmaydi. Batafsil ma'lumot tartibga solish va xavfsizlik sahifasida.
Prop-treyder. Kompaniya puli bilan savdo qiladigan shaxs aniq ma'noda retail treyder emas, garchi jismoniy shaxs bo'lsa ham.

Bog'liq atamalar

Ko'p beriladigan savollar

Retail treyder va yakka treyder bir narsami?

Ha. Ikkalasi ham o'z puli bilan o'z nomidan savdo qiladigan jismoniy shaxsni bildiradi.

Retail trader institutsional treyderdan nimasi bilan farq qiladi?

Retail treyder shaxsiy pulini ishlatadi va bozorga broker orqali kiradi. Institutsional treyder tashkilot nomidan, odatda kattaroq hajmda ishlaydi.

Tadbirkor treyder retail hisoblanadimi?

Broker toifasi bo'yicha ko'pincha ha. Soliq maqomini esa soliq organlaridan aniqlash kerak.

Retail mijoz qo'shimcha himoyaga egami?

Ko'p yurisdiksiyalarda ha. Himoyaning aniq tarkibi regulyator va brokerga bog'liq, shuning uchun uni brokerning rasmiy hujjatlaridan tekshiring.

Retail treyder nima