Sayt qaysi manbalardan foydalanadi
Extrade Uzbekistan sahifalaridagi kurslar, stavkalar va huquqiy ma'lumotlar quyidagi rasmiy manbalardan olinadi. Bu ro'yxatda yo'q manbadan sayt raqamli ma'lumot olmaydi. Yangi manba qo'shilsa, u avval shu sahifaga yoziladi.
Asosiy manbalar ikki guruhga bo'linadi:
- Avtomatik ma'lumot oqimi. Valyuta kurslari tizim orqali to'g'ridan-to'g'ri manbadan olinadi.
- Qo'lda tekshiriladigan matnlar. Qonun moddalari, regulyator ma'lumotlari va asosiy stavka tahririyat tomonidan o'qiladi va sahifalarga kiritiladi.
Tahririyat ishi qanday tashkil etilgani Tahririyat siyosati sahifasida yozilgan.
Valyuta kurslari: Markaziy bank
Valyuta kurslari va Markaziy bank kursi sahifalaridagi rasmiy kurslar manbai — O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki (CBU, cbu.uz).
| Manba | Nima beradi | Qanday olinadi | Foydalanish shartlari |
|---|---|---|---|
| O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki (CBU, cbu.uz) | Markaziy bankning rasmiy kurslari: ochiq JSON/XML/CSV, kalit talab qilinmaydi; masalan, /ru/arkhiv-kursov-valyut/json/, /json/all/YYYY-MM-DD/, /json/USD/YYYY-MM-DD/ (maydonlar: Ccy, Rate, Diff, Date, Nominal va boshqalar) | Avtomatik so'rov orqali, har bir sana uchun alohida | Aniq litsenziya yoki manba ko‘rsatish matni topilmadi; veb-masterlar sahifasida ushbu axborot Markaziy bank kurslarini e’lon qiluvchi boshqa saytlar uchun yaratilgani aytilgan; sayt pastki qismida: © Markaziy bank |
Bu oqim haqida bilish kerak bo'lgan narsalar:
- Har bir kurs yozuvida sana maydoni bor. Sayt kursni shu sana bilan birga ko'rsatadi. Shuning uchun qaysi kunning kursini ko'rayotganingiz har doim ko'rinadi.
- Markaziy bankning rasmiy kursi bank va almashtirish shoxobchalaridagi sotib olish va sotish kursidan farq qilishi mumkin. Rasmiy kurs hisob-kitob va statistika uchun ishlatiladigan ko'rsatkichdir, u har doim ham bitim kursi bo'lavermaydi.
- Ma'lumotlar egasi Markaziy bank. Biz manbani har doim «O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki» deb ko'rsatamiz.
Asosiy stavka
Asosiy stavka — Markaziy bank pul-kredit siyosatida tayanadigan foiz stavkasi. U kredit va omonat foizlariga ta'sir qiladi. Sayt bu ma'lumotni quyidagi manbadan oladi: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining asosiy stavkasi («основная ставка») sahifasi; Boshqaruv yiliga 8 marta oldindan belgilangan jadval bo‘yicha qaror qabul qiladi; qayta moliyalash stavkasi asosiy stavkaga teng.
Asosiy stavka faqat Boshqaruv qaroridan keyin o'zgaradi. Shuning uchun tahririyat uni har kuni emas, qaror e'lon qilinganidan keyin yangilaydi. Bu stavka bilan ishlaydigan sahifalar: O'zbekiston: kurslar va iqtisodiyot, Kredit va ipoteka, Omonat va aksiyalar.
Qonunchilik va regulyator ma'lumotlari
Qonun va xavfsizlik hamda Tartibga solish va xavfsizlik sahifalarida quyidagi huquqiy manbalarga tayanamiz:
| Mavzu | Manba |
|---|---|
| Xorijdagi hisobvaraqlar | «Valyutani tartibga solish to‘g‘risida»gi qonun (ZRU-573) 12-moddasi: rezident jismoniy shaxslar O‘zbekiston banklarida va chet eldagi banklarda xorijiy valyutada hisobvaraq va omonatlar ochishga haqli |
| Valyuta derivativlari | Valyutani tartibga solish to'g'risidagi qonun 4-moddasida valyuta derivativlari (valyutaga bog'liq hosila moliyaviy vositalar) ta'riflangan |
| Kapital harakati | Kapital harakati bilan bog'liq operatsiyalarga xorijdagi hisobvaraqlar va depozitlarga mablag' joylashtirish kiradi; rezidentlar tomonidan xorijiy valyutadagi qimmatli qog'ozlarni sotib olish qimmatli qog'ozlar regulyatori tomonidan CBU bilan birgalikda tartibga solinadi |
| Regulyator | «Qimmatli qog'ozlar bozori to'g'risida»gi Qonun 55-modda: qimmatli qog'ozlar bozorining vakolatli regulyatori Prezident tomonidan belgilanadi; u professional faoliyatni litsenziyalaydi |
| Nazorat organi | NAPP — Istiqbolli loyihalar milliy agentligi: kripto-aktivlar, kapital bozori, sug‘urta, elektron tijorat, lotereyalar va bukmekerlik faoliyatini tartibga soladi, ularga litsenziya va ruxsatnomalar beradi |
| Litsenziya talabi | Qimmatli qog'ozlar bozorida professional faoliyat yuritish vakolatli tartibga soluvchi organ bergan litsenziya asosida amalga oshiriladi |
| Litsenziyalar reestri | NAPPning qimmatli qog‘ozlar bozori kasbiy ishtirokchilari reestri |
| Litsenziyasiz faoliyat | Jinoyat kodeksining 190-moddasi — litsenziyasiz yoki ruxsat hujjatisiz yoxud xabarnoma yubormasdan faoliyat bilan shug‘ullanish (javobgarlik daromadning o‘ta katta miqdori bilan bog‘liq) |
| Treyding daromadi turi | Soliq kodeksining 375-moddasi: qimmatli qog‘ozlar va (yoki) muddatli bitimlarning hosila moliyaviy instrumentlari bilan operatsiyalardan olingan daromad jismoniy shaxslarning mol-mulkdan olgan daromadi hisoblanadi |
| Jismoniy shaxslar daromad solig'i | Soliq kodeksi 381-modda: agar 2-qismda boshqacha nazarda tutilmagan bo'lsa, rezident jismoniy shaxslarning daromadi iqtibosda keltirilgan stavkada soliqqa tortiladi (dividendlar va foizlar uchun alohida stavka) |
Bu jadval huquqiy maslahat emas. Qonunlar o'zgaradi. Shaxsiy vaziyatingiz bo'yicha soliq organi yoki huquqshunosga murojaat qiling.
Ma'lumotlarni yangilash jadvali
| Ma'lumot | Yangilanish |
|---|---|
| Markaziy bank kurslari | Avtomatik; manba yangi sana bilan ma'lumot e'lon qilganda |
| Asosiy stavka | Markaziy bank Boshqaruvi qaroridan keyin qo'lda |
| Qonun va regulyator ma'lumotlari | Tahririyat tekshiruvi davomida va o'zgarish ma'lum bo'lganda |
Dam olish va bayram kunlari
Markaziy bank kursni qaysi kunlarda e'lon qilishini sayt o'zi belgilamaydi. Manba yangi sana uchun ma'lumot bermagan kuni sayt oxirgi e'lon qilingan kursni o'zining sanasi bilan ko'rsatadi. Sahifadagi sana bugungi kun bilan mos kelmasa, bu xato emas: bu kurs o'sha sanadan beri amalda ekanini bildiradi.
Manba kechiksa yoki javob bermasa
- Sayt kursni har doim aniq sana bilan so'raydi. Sanasiz so'rov o'tgan hafta kurslarini qaytarishi mumkin, shuning uchun biz undan foydalanmaymiz.
- Manba javob bermasa yoki kechiksa, sahifada oxirgi muvaffaqiyatli olingan qiymat uning sanasi bilan qoladi.
- Sayt yetishmayotgan kunlar uchun kursni o'zi hisoblamaydi va taxminiy qiymat qo'ymaydi.
Rasmiy hisob-kitob uchun kursni har doim cbu.uz saytining o'zida tekshiring.
Xato topsangiz
Raqam manbadagidan farq qilsa yoki qonun matni eskirgan bo'lsa, sahifa manzili va sanani ko'rsatib bizga xabar bering. Sayt haqidagi umumiy ma'lumot Sayt haqida sahifasida, hamkorlik munosabatlari esa Hamkorlik haqida ma'lumot sahifasida yozilgan.
Leveraj bilan CFD va forex savdosi pulni tez yo'qotishga olib kelishi mumkin. Batafsil: Risk haqida ogohlantirish.
Ko'p so'raladigan savollar
Saytdagi kurs nega bankdagi kursdan farq qiladi?
Sayt Markaziy bankning rasmiy kursini ko'rsatadi. Banklar o'z sotib olish va sotish kurslarini alohida belgilaydi.
Kurs sanasi nega bugungi kun emas?
Manba yangi sana uchun kurs e'lon qilmagan bo'lsa, sayt oxirgi e'lon qilingan kursni o'z sanasi bilan ko'rsatadi.
Ma'lumot oqimidan foydalanish uchun ruxsat kerakmi?
Litsenziya haqida: aniq litsenziya yoki manba ko‘rsatish matni topilmadi; veb-masterlar sahifasida ushbu axborot Markaziy bank kurslarini e’lon qiluvchi boshqa saytlar uchun yaratilgani aytilgan; sayt pastki qismida: © Markaziy bank Biz har doim Markaziy bankni manba sifatida ko'rsatamiz.
Asosiy stavka qachon yangilanadi?
Markaziy bank Boshqaruvi qaror e'lon qilganidan keyin. Jadval haqida: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining asosiy stavkasi («основная ставка») sahifasi; Boshqaruv yiliga 8 marta oldindan belgilangan jadval bo‘yicha qaror qabul qiladi; qayta moliyalash stavkasi asosiy stavkaga teng.
Broker litsenziyasini qayerdan tekshirsa bo'ladi?
O'zbekistondagi litsenziyalar uchun manba — NAPPning qimmatli qog‘ozlar bozori kasbiy ishtirokchilari reestri. Qo'shimcha ma'lumot Qonun va xavfsizlik sahifasida.