Bear market nima: ayiq bozori

Ta'rif

Bear market (ayiq bozori, tushuvchi bozor) – aktiv yoki indeks narxining eng yuqori nuqtasidan uzoq vaqt davomida sezilarli darajada pasayishi.

Bunday davrda bozor kayfiyati pessimistik bo'ladi: sotuvchilar ustun turadi, o'sishlar qisqa yashaydi. Teskari holat bull market deb ataladi.

Moliyaviy matbuotda pasayish aniq bir foizli chegaradan oshsa, bozor ayiq bozoriga "kirdi" deb hisoblanadi. Bu chegara rasmiy qoida emas, an'ana xolos. Undan sayozroq pasayish odatda korreksiya deyiladi.

Bozorning uch holati: koʻtariluvchi trend (yuqoriroq maksimum va minimumlar), range (yon harakat) va tushuvchi trend (pastroq maksimum va minimumlar). Tushuntirish uchun misol: o'rganish uchun o'ylab topilgan raqamlar, real narxlar yoki broker shartlari emas.

Misol: pasayish qanday hisoblanadi

Faraziy holat. Fond indeksi o'zining cho'qqisiga chiqdi. Uni P deb belgilaymiz. Keyin bir necha oy tushib, eng past nuqtaga yetdi. Uni Q deb belgilaymiz.

Pasayish foizi shunday hisoblanadi:

Pasayish = (P − Q) / P × 100

Natija an'anaviy chegaradan katta bo'lsa, sharhlovchilar bu davrni ayiq bozori deb ataydi. O'z raqamlaringizni kalkulyatorlar sahifasida tekshirishingiz mumkin.

Hisobda e'tibor beriladigan nuqtalar:

Pasayish oldingi minimumdan emas, cho'qqidan o'lchanadi.
Ko'pincha kun ichidagi ekstremumlar emas, yopilish narxlari olinadi. Turli manbalar turli usulni ishlatgani uchun sanalar bir-biridan farq qilishi mumkin.
Ayiq bozorining boshlanish sanasi faqat ortga qarab aniqlanadi. Cho'qqi uning ortidan chuqur pasayish kelgandagina "cho'qqi" bo'lib qoladi.

Tajribali treyderlar uchun: aniqliklar va chegaraviy holatlar

Tsiklik va sekulyar. Tsiklik ayiq bozori iqtisodiy tsikl bilan bog'liq va nisbatan qisqa bo'ladi. Sekulyar ayiq bozori yillab davom etadi va uning ichida o'sish davrlari ham uchraydi.
Tugash mezoni. Bozor minimumdan keskin ko'tarilsa ham, ayiq bozori tugadi degani emas. Pasayish ichidagi qisqa o'sish bear market rally yoki dead cat bounce deyiladi.
Nominal va real. Yuqori inflyatsiya davrida nominal narx o'zgarmasa ham, real qiymat tushishi mumkin.
Valyuta juftliklari. Forexda juftlikning tushishi bazaviy valyutaning kotirovka valyutasiga nisbatan zaiflashishini bildiradi. Shuning uchun "ayiq bozori" atamasi bu yerda kamroq ishlatiladi, ko'proq "pasayish trendi" deyiladi.
Indeks va alohida aksiya. Indeks barqaror turgan paytda ham ayrim sektorlar yoki aksiyalar ayiq bozorida bo'lishi mumkin.

Ayiq bozorida volatillik odatda oshadi. Leveraj bilan CFD va forex savdosida pul tez yo'qotilishi mumkin. Bu narx qaysi tomonga yurishini kutayotganingizdan qat'i nazar shunday. Batafsil: risklarni boshqarish.

Atama qayerlarda uchraydi

Yangiliklar: "indeks ayiq bozori hududiga kirdi" kabi sarlavhalarda.
Tahliliy hisobotlar: "bearish" (pasayish kutilmoqda) kayfiyati sifatida.
Platformalar: MT4 va MT5 dagi standart indikatorlar orasida Bears Power bor. U sotuvchilar bosimini ko'rsatadi, lekin ayiq bozorini rasman aniqlamaydi.

Bog'liq atamalar

Ko'p beriladigan savollar

Bear market nima, qisqacha?

Narxning cho'qqidan uzoq vaqt davomida sezilarli darajada tushishi. O'zbekchada "ayiq bozori" yoki "tushuvchi bozor" deyiladi.

Korreksiyadan farqi nima?

Korreksiya sayozroq va odatda qisqaroq bo'ladi. Ayiq bozori chuqurroq va uzoqroq davom etadi.

Nega "ayiq"?

Ayiq panjasini yuqoridan pastga uradi, shu tasvir narx pasayishiga nisbat berilgan. Buqa esa shoxi bilan pastdan yuqoriga uradi.

Ayiq bozori qachon tugashini oldindan bilish mumkinmi?

Yo'q. Minimum faqat keyin aniq bo'ladi. Bu sahifa prognoz bermaydi.