Stop loss nima va uni qanday qo'yish kerak

Stop loss nima

Stop loss (ko'pincha "stop los" deb ham yoziladi) narx sizga qarshi harakat qilganda ochiq pozitsiyani avtomatik yopadigan buyruq. Uni oldindan belgilangan zarar chegarasi deb tushunish mumkin. Narx shu darajaga yetsa, platforma pozitsiyani yopadi va zarar o'sishda davom etmaydi.

Forexda va CFD savdosida leverage, ya'ni qarz mablag' bilan pozitsiyani kattalashtirish, ishlatiladi. Shu sababli kichik narx harakati ham depozitga katta ta'sir qiladi. Leverage bilan savdo qilganda pul tez yo'qolishi mumkin. Stop loss bu riskni yo'q qilmaydi, lekin har savdodagi zararni oldindan rejalashtirishga yordam beradi.

Asosiy tushunchalar: pip nima, lot nima, leverage nima.

Stop loss qanday ishlaydi: aniq ta'rif

Stop loss bu ochiq pozitsiyaga biriktirilgan stop order. Narx belgilangan darajaga tegsa, u market orderga aylanadi va mavjud eng yaqin narxda bajariladi.

• Long (buy) pozitsiya: stop joriy narxdan pastda turadi va bid narx stop darajasiga tushganda ishga tushadi.
• Short (sell) pozitsiya: stop joriy narxdan yuqorida turadi va ask narx stop darajasiga ko'tarilganda ishga tushadi.

Short pozitsiyada stop ask narx bo'yicha ishlagani uchun spred kengaysa, grafikdagi bid chizig'i stopga yetmasa ham stop ishga tushishi mumkin. Tajribali treyderlar buni stop qo'yishda hisobga oladi.

Muhim nuqta: oddiy stop loss narxni kafolatlamaydi. U chiqish sodir bo'lishini ta'minlaydi, lekin aniq qaysi narxda yopilishini emas. Bu haqda quyida, slippage va gaplar bo'limida batafsil.

Stop orderlarning boshqa turlari: stop order, stop-limit order, trailing stop.

Stop loss qanday qo'yiladi

MetaTrader va shunga o'xshash platformalarda stop lossni odatda quyidagi yo'llar bilan qo'yish mumkin:

1. Order ochishda. Buyruq oynasidagi Stop Loss maydoniga narx darajasini kiritasiz.
2. Ochiq pozitsiyani o'zgartirish orqali. Pozitsiyani tahrirlash oynasida stop darajasini qo'shasiz yoki o'zgartirasiz.
3. Grafikda. MT4 va MT5 da pozitsiya chizig'ini sudrab stop darajasini belgilash mumkin.

Aniq menyu va tugmalar platforma versiyasiga qarab farq qiladi. MetaTrader 4 va MetaTrader 5 sahifalarida platformalar haqida umumiy ma'lumot bor. Mashq qilish uchun avval demo hisobdan foydalaning: demo'da birinchi savdo.

Stop qo'yishda quyidagi tartib qulay:

1. Stopni qayerga qo'yishni bozor tuzilishi yoki volatillik asosida aniqlang.
2. Kirish narxidan stopgacha bo'lgan masofani pipda o'lchang.
3. Bitta savdoda qancha pul yo'qotishga tayyor ekaningizni belgilang.
4. Shu ma'lumotlardan lot hajmini hisoblang.

Stop loss turlari

Narxga asoslangan stop. G'oya shuki, narx shu darajadan o'tsa, savdo g'oyangiz noto'g'ri bo'lib chiqqan bo'ladi. Ko'pchilik stopni daraja ustida emas, undan biroz narida, spred bilan birga qo'yadi. Batafsil: texnik tahlil.

Pulga asoslangan stop. Treyder zarar miqdorini belgilaydi va stopni shunga moslab qo'yadi. Kamchiligi bor: stop tasodifiy joyda, bozordagi oddiy tebranish zonasi ichida qolishi mumkin. Odatda boshqacha yondashuv ishlatiladi: stop bozor asosida qo'yiladi, pul riski esa lot hajmi orqali boshqariladi.

Volatillikka asoslangan stop. ATR (Average True Range) narxning o'rtacha tebranish diapazonini ko'rsatadi. Stop masofasi ATR qiymatiga tanlangan koeffitsientni ko'paytirib topiladi. Koeffitsient va davr har bir strategiyada alohida tanlanadi, umumiy to'g'ri qiymat yo'q. Mavzuga oid: volatillik nima.

Pozitsiya hajmini stopga moslash

Stop masofasi va risk miqdori ma'lum bo'lsa, lot hajmi quyidagicha hisoblanadi:

Lot = risk miqdori ÷ (stop masofasi pipda × bitta lot uchun pip qiymati)

Pip qiymati instrumentga va hisob valyutasiga bog'liq. Shuning uchun raqamlarni qo'lda emas, kalkulyatorda hisoblash xavfsizroq:

Balansni, bitta savdo uchun riskni va stop masofasini kiriting. Kalkulyator pozitsiya hajmini ko'rsatadi. Keng stop kichikroq lotni, tor stop esa kattaroq lotni talab qiladi. Pul riski esa bir xil qoladi.

Stopdagi natijani hisoblash

Savdoni ochishdan oldin stop ishga tushsa, natija qanday bo'lishini tekshirib ko'ring:

Instrumentni, yo'nalishni (buy yoki sell), lot hajmini, kirish narxini kiriting. Yopilish narxi sifatida stop darajasini yozing. Kalkulyator natijani pulda va pipda ko'rsatadi. Bunga spred, komissiya va swap ham qo'shiladi. To'liq xarajat haqida: savdo umumiy xarajati va foyda va zarar hisobi.

Slippage va gaplar

Slippage buyruq so'ralgan narxdan boshqa narxda bajarilishidir. Stop ishga tushganda market orderga aylanadi. Tez bozorda yoki likvidlik kam paytda u stop darajasidan yomonroq narxda bajarilishi mumkin. Batafsil: slippage nima, likvidlik nima.

Gap narxning oraliq darajalarsiz sakrashidir. Gap ko'pincha dam olish kunlaridan keyin bozor ochilganda yoki muhim yangilikdan so'ng yuz beradi. Agar narx stopingizdan sakrab o'tib ketsa, pozitsiya gapdan keyingi birinchi mavjud narxda yopiladi. Bunda zarar rejadagidan sezilarli katta bo'lishi mumkin. Mavzuga oid: narx gaplari, dam olish va bayramlar.

Kafolatlangan stop (guaranteed stop) ayrim provayderlarda alohida xizmat sifatida taklif qilinadi. Bunday xizmat bor-yo'qligini va uning shartlarini brokeringizning rasmiy saytida tekshiring.

Nega stopni uzoqlashtirish xavfli

Narx stopga yaqinlashganda ko'pchilik uni nariga surib qo'yadi. Bu holda quyidagilar sodir bo'ladi:

• Risk o'zgaradi. Lot hajmi eski stop bo'yicha hisoblangan edi. Stop uzoqlashganda real zarar rejalashtirilgan miqdordan oshadi.
• Chegara yo'qoladi. Bir marta surilgan stop yana surilishi mumkin. Natijada zarar margin call yoki stop out gacha borishi mumkin.
• Qaror his-tuyg'uga bog'lanadi. Zararni qabul qilmaslik keng tarqalgan psixologik xato. Batafsil: treyding psixologiyasi, nega treyderlar yutqazadi.

Stopni zararni kamaytiruvchi tomonga surish, masalan trailing stop orqali, boshqa holat. Bunda risk oshmaydi, kamayadi.

Keng tarqalgan xatolar

• Stopsiz savdo ochish.
• Stopni bozordagi oddiy tebranish zonasi ichiga juda yaqin qo'yish.
• Lotni stopga moslab hisoblamaslik.
• Short pozitsiyada spredni hisobga olmaslik.
• Muhim yangiliklar oldidan gap ehtimolini e'tiborsiz qoldirish.

Umumiy yondashuv uchun: risklarni boshqarish va take profit.

Ko'p beriladigan savollar

Stop loss nima, qisqacha?

Narx sizga qarshi yurganda pozitsiyani belgilangan darajada avtomatik yopadigan buyruq.

Stop loss zararni to'liq cheklaydimi?

Yo'q. Oddiy stop chiqishni ta'minlaydi, lekin narxni kafolatlamaydi. Slippage yoki gap bo'lsa, zarar rejadagidan katta bo'lishi mumkin.

Stop lossni qayerga qo'yish kerak?

Universal joy yo'q. Stop odatda bozor tuzilishi yoki volatillik asosida tanlanadi, lot hajmi esa shu stopga moslab hisoblanadi.

Stop loss qo'yilgandan keyin uni o'zgartirsa bo'ladimi?

Texnik jihatdan bo'ladi. Lekin stopni zararni oshiradigan tomonga surish rejalashtirilgan riskni buzadi.

Stopdagi zararni qanday bilaman?

Yuqoridagi foyda va zarar kalkulyatoriga yopilish narxi sifatida stop darajasini kiriting. Boshqa hisoblashlar uchun kalkulyatorlar sahifasiga qarang.

Stop loss va stop out bir narsami?

Yo'q. Stop lossni treyderning o'zi qo'yadi. Stop out esa margin yetishmaganda broker tomonidan pozitsiyalarning majburiy yopilishi.