Swap nima: qisqa javob
Swap (ingliz tilida overnight fee yoki rollover fee) — ochiq pozitsiyani bir savdo kunidan keyingisiga o'tkazganingiz uchun hisobingizga yoziladigan yoki hisobingizdan yechiladigan summa. Pozitsiyani kun ichida ochib, kun tugashidan oldin yopsangiz, swap odatda yozilmaydi.
Swap ikki xil bo'ladi:
- manfiy swap — hisobdan pul yechiladi;
- musbat swap — hisobga pul qo'shiladi.
Forex'dagi har bir savdo ikki valyuta bilan bog'liq: birini sotib olasiz, ikkinchisini sotasiz. Har bir valyutaning o'z foiz stavkasi bor. Swap shu ikki stavka o'rtasidagi farqdan va brokerning ustamasidan iborat. Valyuta juftligi nima ekanini Valyuta juftliklari sahifasida o'qing.
Swap qayerdan keladi: foiz farqi va broker ustamasi
Har bir valyutaning foiz stavkasini uning markaziy banki belgilaydi. Masalan, so'm bo'yicha asosiy stavkani O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki (CBU, cbu.uz) e'lon qiladi: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining asosiy stavkasi («основная ставка») sahifasi; Boshqaruv yiliga 8 marta oldindan belgilangan jadval bo‘yicha qaror qabul qiladi; qayta moliyalash stavkasi asosiy stavkaga teng. Boshqa valyutalar bo'yicha ham o'z markaziy banklari xuddi shunday qaror qabul qiladi.
Mantiq quyidagicha:
- juftlikni sotib olganingizda (long) bazaviy valyutani ushlab turasiz va kotirovka valyutasini qarzga olgan hisoblanasiz;
- bazaviy valyuta stavkasi kotirovka valyutasi stavkasidan yuqori bo'lsa, nazariy jihatdan foiz farqi sizning foydangizga ishlaydi;
- stavka pastroq bo'lsa, farqni siz to'laysiz.
Amalda bunga broker ustamasi qo'shiladi. Broker swapni likvidlik provayderi bilan hisob-kitoblar va o'z xizmat haqi asosida belgilaydi. Shu sabab ko'pincha juftlikning ikkala tomoni ham manfiy bo'ladi: foiz farqi kichik bo'lsa, ustama uni yopib yuboradi.
Bundan tashqari, swap stavkalari o'zgarib turadi. Markaziy bank stavkani o'zgartirsa yoki bozordagi qarz narxi o'zgarsa, swap ham o'zgaradi. Kecha musbat bo'lgan swap ertaga manfiy bo'lishi mumkin.
Long va short: swap ishorasi
Bitta juftlik uchun ikkita swap qiymati bo'ladi:
| Ko'rsatkich | Qaysi pozitsiyaga tegishli | Nimani bildiradi |
|---|---|---|
| Swap long | Sotib olish pozitsiyasi | Sotib olingan pozitsiya uchun har kungi swap |
| Swap short | Sotish pozitsiyasi | Sotilgan pozitsiya uchun har kungi swap |
Qiymat oldida minus bo'lsa, swap hisobdan yechiladi. Minus bo'lmasa, hisobga yoziladi. Long va short nima ekanini Long va short sahifasida batafsil o'qing.
MT4 va MT5 platformalarida bu qiymatlarni instrumentning spetsifikatsiyasida ko'rasiz: Market Watch oynasida instrument ustiga o'ng tugmani bosing va spetsifikatsiyani oching. Bu yerda swap long, swap short va swap turi ko'rsatiladi.
Rollover vaqti: swap qachon yoziladi
Swap rollover paytida, ya'ni savdo serveri vaqti bo'yicha savdo kuni yopilganda yoziladi. Shu paytda ochiq turgan har bir pozitsiyaga swap qo'llanadi. Pozitsiyani qachon ochganingiz ahamiyatga ega emas: rollover'dan bir oz oldin ochilgan pozitsiya ham to'liq kunlik swap oladi.
Server vaqti O'zbekiston vaqtidan farq qilishi mumkin. Shuning uchun aniq vaqtni platformadagi server soatidan tekshiring. Rollover jarayonini Rollover sahifasida o'qing.
Rollover atrofida likvidlik kamayadi va spred kengayishi mumkin. Bu swapga emas, savdo narxiga ta'sir qiladi, lekin pozitsiyani shu paytda ochish yoki yopishdan oldin buni hisobga olish kerak.
Uchlik swap kuni
Hafta oxirida bozor yopiq bo'lsa ham, pozitsiyalar bo'yicha hisob-kitob kunlari davom etadi. Shu sabab haftaning bitta kunida swap dam olish kunlarini ham qamrab, kattaroq miqdorda yoziladi. Bu kun uchlik swap kuni deb ataladi.
Forex juftliklarida bu ko'pincha chorshanba kuni bo'ladi. Ayrim CFD instrumentlarida esa boshqa kun bo'lishi mumkin. Aniq kun instrument spetsifikatsiyasida ko'rsatiladi. Batafsil ma'lumot Uchlik swap kuni va Dam olish va bayramlar sahifalarida.
Swapni pulda hisoblash
Platformada swap ko'pincha punktlarda (point) beriladi. Uni pulga aylantirish uchun quyidagi kalkulyatordan foydalaning:
Natijani ko‘rish uchun bo‘sh maydonlarni to‘ldiring.
Swap = punktlar × punkt hajmi × kontrakt hajmi × lotlar, har bir kecha uchun; manfiy qiymat siz to'lashingizni bildiradi. Swap qiymatlarini broker belgilaydi va ular o'zgaradi.
Kalkulyatorga quyidagilarni kiritasiz:
- instrument — masalan, valyuta juftligi yoki XAUUSD;
- hajm lotlarda — qarang: Lot nima;
- swap long yoki swap short — punktlarda, spetsifikatsiyadan olinadi;
- tunlar soni — pozitsiya necha tun ochiq turishi rejalashtirilgani.
Umumiy formula:
Swap (pulda) = hajm (lot) × kontrakt hajmi × swap (punkt) × punkt o'lchami × tunlar soni
Natija kotirovka valyutasida chiqadi. Hisob valyutangiz boshqa bo'lsa, natija joriy kurs bo'yicha qayta hisoblanadi. Punkt va pip o'rtasidagi farqni Pip, point, pipetka sahifasida o'qing. Barcha kalkulyatorlar Kalkulyatorlar bo'limida jamlangan.
Real yoki demo hisobda sinab ko‘rishga tayyormisiz?
Hamkorlik havolasi · savdo yo‘qotishning yuqori riski bilan bog‘liq
Tajribali treyderlar uchun: aniq ta'riflar
Swap turi. MetaTrader'da swap turli usullarda berilishi mumkin: punktlarda, bazaviy valyutada, marja valyutasida, depozit valyutasida yoki yillik foiz sifatida. Formulani tanlashdan oldin spetsifikatsiyadagi swap turini tekshiring. Foiz ko'rinishidagi swap kontraktning joriy narxiga qarab hisoblanadi, shuning uchun narx bilan birga o'zgaradi.
Leverage va swap. Swap marja asosida emas, pozitsiyaning to'liq nominal hajmi asosida hisoblanadi. Yuqori leverage bilan kichik marja evaziga katta pozitsiya ochilsa, swap ham shu katta hajmdan olinadi. Qarang: Leverage nima va Margin nima.
Equity'ga ta'siri. Yozilgan swap pozitsiyaning suzuvchi natijasiga qo'shiladi va equity'ni o'zgartiradi. Uzoq ushlab turilgan pozitsiyada manfiy swap free margin'ni sekin-asta kamaytiradi va margin call ehtimolini oshiradi.
Umumiy xarajat. Uzoq muddatli savdoda swap spred va komissiyadan ham katta xarajatga aylanishi mumkin. Barcha xarajatlarni birga ko'rish uchun Savdo umumiy xarajati sahifasini o'qing.
Carry savdo. Musbat swap olish uchun pozitsiya ushlab turish "carry" deb ataladi. Bunda narxdagi kichik harakat ham swap daromadini osongina yo'qqa chiqarishi mumkin. Swap stavkalari ham ogohlantirishsiz o'zgarishi mumkin.
Swap free hisob
Swap free hisob — overnight swap yozilmaydigan hisob turi. Odatda u islomiy moliya talablariga rioya qiluvchi treyderlar uchun taklif qilinadi. Ba'zi brokerlar bunday hisobda swap o'rniga boshqa to'lov oladi yoki bu shartni faqat ayrim instrumentlarga qo'llaydi. Shuning uchun "swap free" har doim "xarajatsiz" degani emas.
Mavzuning diniy va moliyaviy tomonlari Islomiy moliya va treyding sahifasida yoritilgan. Exness'da hisob ochgan bo'lsangiz, swap qiymatlari va swap free sharti bo'yicha joriy ma'lumotni Exness shaxsiy kabinetida yoki rasmiy saytida tekshiring.
Risk haqida
Swap — leverage bilan CFD va forex savdosidagi xarajatlardan biri. Leverage bilan savdo qilganda mablag'ni tez yo'qotish mumkin. Swap'ni bilish zararni kamaytirmaydi, faqat xarajatni oldindan ko'rishga yordam beradi. Pozitsiyani necha kun ushlab turishni rejalashtirayotgan bo'lsangiz, swapni oldindan hisoblang va uni Risklarni boshqarish rejangizga kiriting.
Ko'p beriladigan savollar
Swap nima, sodda qilib aytganda?
Pozitsiyani keyingi savdo kuniga o'tkazganingiz uchun yoziladigan yoki yechiladigan summa. U valyutalar foiz stavkalari farqi va broker ustamasidan iborat.
Kun ichida yopilgan savdoga swap yoziladimi?
Pozitsiya rollover'dan oldin yopilsa, odatda yozilmaydi. Aniq vaqtni platformadagi server soati bo'yicha tekshiring.
Nega ikkala tomonda ham swap manfiy?
Foiz farqi kichik bo'lsa, broker ustamasi uni qoplab yuboradi. Natijada long ham, short ham to'lovli bo'ladi.
Overnight fee va swap bir xil narsami?
Ha, bu bitta xarajatning turli nomlari. Ba'zan u rollover fee deb ham ataladi.
Swapni qayerdan ko'raman?
MT4 yoki MT5 platformasida instrument spetsifikatsiyasida. Pulga aylantirish uchun sahifadagi swap kalkulyatoridan foydalaning.
Swap free hisobda umuman xarajat yo'qmi?
Shart emas. Ayrim hollarda swap o'rniga boshqa to'lov olinadi. Shartlarni brokerning rasmiy manbasidan tekshiring.
Swap soliqqa ta'sir qiladimi?
Soliq kodeksining 375-moddasi: qimmatli qog‘ozlar va (yoki) muddatli bitimlarning hosila moliyaviy instrumentlari bilan operatsiyalardan olingan daromad jismoniy shaxslarning mol-mulkdan olgan daromadi hisoblanadi. Swap natijasini hisoblash tartibi bo'yicha soliq organidan yoki soliq maslahatchisidan aniqlik oling.