Inflyatsiya kalkulyatori

Maydonlar namunaviy qiymatlar bilan oldindan to'ldirilgan. Summani, boshlang'ich va yakuniy sanani o'zgartiring, natija maydonlar yonida darhol yangilanadi. Real daromadni ko'rish uchun nominal daromad foizini ham kiriting.

Kalkulyator nimani hisoblaydi

Inflyatsiya - mamlakatdagi tovar va xizmatlar narxlarining umumiy o'sishi. Narxlar oshsa, o'sha summaga avvalgidan kamroq narsa sotib olasiz. Bu pul qadrsizlanishi deyiladi.

Sotib olish qobiliyati - ma'lum summaga qancha tovar va xizmat sotib olish mumkinligi. Kalkulyator buni iste'mol narxlari indeksi orqali o'lchaydi.

Iste'mol narxlari indeksi (CPI) - odatiy iste'mol savatining narxini ko'rsatadigan rasmiy ko'rsatkich. U statistika organi tomonidan muntazam e'lon qilinadi. Kalkulyator mamlakatning rasmiy CPI qatoridan foydalanadi.

Kalkulyator quyidagilarni beradi:

• boshlang'ich sanadagi summaning yakuniy sana narxlaridagi ekvivalenti;
• tanlangan davr uchun jamlangan (kumulyativ) inflyatsiya;
• nominal daromad berilgan bo'lsa, inflyatsiyadan keyingi real daromad.

Formula

Kalkulyator ostida ham ko'rsatilgan hisob-kitob:

Yakuniy sanadagi ekvivalent qiymat = summa × CPI(yakuniy sana) ÷ CPI(boshlang'ich sana)

Jamlangan inflyatsiya = (CPI(yakuniy sana) − CPI(boshlang'ich sana)) ÷ CPI(boshlang'ich sana)

Real daromad quyidagicha hisoblanadi:

Bu formula brifdagi «(bir + nominal) ÷ (bir + inflyatsiya) minus bir» ifodasi bilan aynan bir natija beradi. Nominal daromaddan inflyatsiyani oddiy ayirish taxminiy natija beradi. Inflyatsiya yuqori bo'lganda bu taxmin sezilarli xato qiladi, shuning uchun kalkulyator bo'lish usulidan foydalanadi.

Inflyatsiyani hisoblash: misol tartibi

Aniq raqamlarni kalkulyatordan oling. U rasmiy CPI qiymatlarini o'zi qo'yadi. Tartib quyidagicha:

1. «Summa» maydoniga boshlang'ich sanadagi pul miqdorini kiriting.
2. Boshlang'ich va yakuniy sanani tanlang. Kalkulyator har bir sana uchun CPI qiymatini rasmiy qatordan oladi.
3. Natijani o'qing. Ekvivalent qiymat - yakuniy sanada boshlang'ich summa bilan teng sotib olish qobiliyatini beradigan summa.
4. Real daromad uchun omonat yoki boshqa vositaning nominal daromad foizini kiriting. Natija manfiy chiqsa, narxlar daromaddan tezroq o'sgan va sotib olish qobiliyati kamaygan.

Natijani to'g'ri talqin qilish

• CPI o'rtacha ko'rsatkich. Sizning shaxsiy xarajatlaringiz tarkibi rasmiy savatdan farq qilishi mumkin. Masalan, oziq-ovqat yoki ijara ulushi katta bo'lsa, shaxsiy inflyatsiyangiz boshqacha bo'ladi.
• Indeks e'lon qilingan davrlar bo'yicha ishlaydi. Oxirgi oy ma'lumoti hali e'lon qilinmagan bo'lsa, kalkulyator mavjud oxirgi qiymatni ishlatadi.
• Valyuta alohida masala. Inflyatsiya so'mdagi narxlar o'zgarishini ko'rsatadi, valyuta kursi o'zgarishini emas. Summani boshqa valyutaga o'tkazish uchun Valyuta konvertori dan foydalaning. Rasmiy kurslarni O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki (CBU, cbu.uz) e'lon qiladi.
• Soliq hisobga olinmaydi. Real daromad soliqdan oldingi qiymat bo'yicha hisoblanadi.

Stavkalar va inflyatsiya

Omonat va kredit stavkalarini real ko'rinishda solishtirish uchun inflyatsiyani bilish kerak. Markaziy bankning asosiy stavkasi haqida: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining asosiy stavkasi («основная ставка») sahifasi; Boshqaruv yiliga 8 marta oldindan belgilangan jadval bo‘yicha qaror qabul qiladi; qayta moliyalash stavkasi asosiy stavkaga teng. Asosiy stavka bozordagi stavkalarga ta'sir qiladi, lekin u aynan sizning omonatingiz yoki kreditingiz stavkasi emas.

Davom ettirish uchun:

• Real daromad kalkulyatori - daromadni inflyatsiya bo'yicha batafsil tuzatish;
• Omonat kalkulyatori va Murakkab foiz kalkulyatori - nominal o'sishni hisoblash;
• 72 qoidasi - narxlar qancha vaqtda ikki barobar oshishini taxminan baholash;
• Jamg'arma maqsadi - kelajakdagi maqsad summasini rejalash;
• O'zbekiston: kurslar va iqtisodiyot hamda Fundamental tahlil - makroiqtisodiy ko'rsatkichlar haqida.

Barcha vositalar Kalkulyatorlar bo'limida jamlangan.

Kalkulyator natijasi tavsiya emas. U o'tgan davrdagi narxlar o'zgarishini ko'rsatadi va kelajakdagi inflyatsiya haqida prognoz bermaydi. Investitsiya yoki savdo qarorini faqat shu raqamga asoslab qabul qilmang. Yelkali CFD va forex savdosida inflyatsiyadan himoyalanish mumkin emas: unda pulni tez yo'qotish mumkin.

Ko'p beriladigan savollar

Inflyatsiya kalkulyatori qaysi ma'lumotlardan foydalanadi?

Statistika organi e'lon qiladigan mamlakatning rasmiy iste'mol narxlari indeksi (CPI) qatoridan.

Nega natija mening xarajatlarimga mos kelmaydi?

CPI o'rtacha iste'mol savatini o'lchaydi. Sizning xarajatlaringiz tarkibi boshqacha bo'lsa, shaxsiy inflyatsiyangiz rasmiy ko'rsatkichdan farq qiladi.

Real daromad manfiy chiqsa, bu nimani anglatadi?

Tanlangan davrda narxlar nominal daromaddan tezroq o'sgan. Yakuniy summaga boshlang'ich summadan kamroq tovar va xizmat sotib olish mumkin.

Nominal daromaddan inflyatsiyani ayirish yetarli emasmi?

Bu faqat taxminiy natija beradi. To'g'ri natija bo'lish orqali hisoblanadi va kalkulyator aynan shu usulni ishlatadi.

Kalkulyator kelajakdagi inflyatsiyani ko'rsatadimi?

Yo'q. U faqat e'lon qilingan rasmiy ma'lumotlar bo'yicha o'tgan davrni hisoblaydi.