Markaziy bank oltin quymalari: oltin quyma narxi, proba va sotib olish tartibi

Oltin quyma nima va u zargarlik buyumidan nimasi bilan farq qiladi

Oltin quyma – belgilangan og'irlik va tozalikda quyilgan yoki shtamplangan oltin bo'lagi. Uning qiymati asosan ichidagi sof oltin miqdoriga bog'liq. Zargarlik buyumida esa ishlov, dizayn va do'kon ustamasi ham narxga qo'shiladi. Shu sababli quyma va uzuk bir xil og'irlikda bo'lsa ham, ularning narxi va qayta sotish shartlari farq qiladi.

Zargarlik buyumlaridagi tozalik belgisi haqida alohida sahifamiz bor: zargarlik buyumlari probasi.

Bu sahifada gap jismoniy oltin quyma haqida boradi. "Markaziy bank oltin quymalari" yoki "bank oltin quymasi" deganda odatda O'zbekistonda rasmiy kanallar orqali sotiladigan o'lchovli quymalar nazarda tutiladi. Ularning hozirgi turlari va shartlarini faqat rasmiy manbada tekshiring: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki (CBU, cbu.uz).

Quyma og'irligi va probasi

Quymada odatda quyidagi ma'lumotlar ko'rsatiladi:

• Og'irlik – grammda. Har xil og'irlikdagi quymalar chiqariladi. Kichik quymaning gramm narxi odatda yirik quymanikidan yuqori bo'ladi, chunki ishlab chiqarish xarajati kichik og'irlikka taqsimlanadi.
• Proba – metall tarkibidagi sof oltin ulushi. Proba qanchalik yuqori bo'lsa, quymada sof oltin shuncha ko'p bo'ladi.
• Seriya raqami – har bir quymaning o'z raqami bo'ladi va u sertifikatdagi raqamga mos kelishi kerak.
• Ishlab chiqaruvchi belgisi – quymani kim tayyorlagani.

Hozir sotuvda qaysi og'irliklar borligi va qanday proba qo'llanishini biz bu yerda yozmaymiz, chunki bu shartlar o'zgarishi mumkin. Ularni Markaziy bankning rasmiy saytida va quymani sotayotgan bankdan so'rab aniqlang. Proba va tamg'a talablari bo'yicha davlat probirlash nazorati organining rasmiy ma'lumotlarini ham ko'rib chiqing.

Og'irlik va proba bo'yicha sof oltin miqdorini hisoblash uchun oltin kalkulyatoridan foydalaning.

Sertifikat va qadoq

Bank oltin quymasi odatda sertifikat bilan beriladi. Sotib olayotganda quyidagilarni tekshiring:

1. Sertifikatdagi seriya raqami quymadagi raqamga mos keladimi.
2. Sertifikatda og'irlik va proba ko'rsatilganmi.
3. Qadoq butunmi, ochilgan yoki shikastlangan joyi yo'qmi.
4. Sotuvchi bank xarid hujjatini (chek yoki shartnoma) berdimi.

Qadoq, sertifikat va xarid hujjatini saqlab qo'ying. Qayta sotishda bank shu hujjatlarni va quymaning holatini tekshirishi mumkin. Quymada tirnalish, egilish yoki qadoq shikasti bo'lsa, qayta sotish narxi pasayishi yoki qabul qilinmasligi mumkin. Bu bo'yicha aniq qoidani sotuvchi bankdan oldindan so'rang.

Qaysi banklar sotadi

Quymalarni qaysi tijorat banklari va qaysi filiallar sotayotgani vaqt o'tishi bilan o'zgaradi. Ishonchli yo'llar:

• Markaziy bankning rasmiy saytidagi oltin quymalar bo'limini ko'rish;
• tanlagan bankning rasmiy sayti yoki ilovasida xizmat borligini tekshirish;
• filialga borishdan oldin qo'ng'iroq qilib, kerakli og'irlikdagi quyma borligini aniqlash.

Ijtimoiy tarmoqlardagi "arzon quyma" e'lonlariga va qo'ldan sotuvchilarga ehtiyot bo'ling. Sertifikatsiz yoki noma'lum manbadan olingan quymaning haqiqiyligini tekshirish qiyin.

Xarid jarayoni haqida batafsil: oltin quyma olish.

Qayta sotish va Markaziy bank tomonidan qaytarib sotib olish

Quymani qaytarib sotish ham bank orqali bo'ladi. E'tibor berish kerak bo'lgan narsalar:

• Sotish va qaytarib olish narxi farqi. Bank quymani sotish narxi va qaytarib olish narxi odatda bir xil emas. Bu farq sizning xarajatingiz. Shu sababli qisqa muddatda olib-sotish narx o'zgarmagan holatda ham zarar keltirishi mumkin.
• Quyma holati. Qadoq va sertifikat saqlangan bo'lishi kerak.
• Qaysi bank qabul qiladi. Quymani qaysi bank va qaysi filial qaytarib olishini, buning tartibini va kerakli hujjatlarni oldindan aniqlang.

Markaziy bank quymalarni qaytarib sotib olish shartlarini rasmiy saytida e'lon qiladi. Biz bu shartlarni bu yerda takrorlamaymiz, chunki ular yangilanishi mumkin. Har safar amaldagi tartibni cbu.uz da tekshiring.

Oltin quyma narxi qayerdan olinadi

Oltin narxi jahon bozoridagi narxga va so'mning dollarga nisbatan kursiga bog'liq. Jahon bozorida oltin odatda dollarda, troya unsiyasi uchun belgilanadi. So'mdagi quyma narxi bunga qo'shimcha ravishda ishlab chiqarish xarajati va bank ustamasini ham o'z ichiga oladi.

Rasmiy quyma narxlarini Markaziy bank saytidan ko'ring. Narxni ko'rganda uning sanasiga albatta qarang: kechagi narx bugungi xarid narxi emas.

Valyuta kurslari uchun Markaziy bankning ochiq ma'lumot manbasi bor: Markaziy bankning rasmiy kurslari: ochiq JSON/XML/CSV, kalit talab qilinmaydi; masalan, /ru/arkhiv-kursov-valyut/json/, /json/all/YYYY-MM-DD/, /json/USD/YYYY-MM-DD/ (maydonlar: Ccy, Rate, Diff, Date, Nominal va boshqalar). Bu ma'lumotlarni boshqa saytlarda qayta ishlatish haqida: aniq litsenziya yoki manba ko‘rsatish matni topilmadi; veb-masterlar sahifasida ushbu axborot Markaziy bank kurslarini e’lon qiluvchi boshqa saytlar uchun yaratilgani aytilgan; sayt pastki qismida: © Markaziy bank. Biz bu ma'lumotlardan foydalanganda manba sifatida Markaziy bankni ko'rsatamiz va sanani yozamiz. Dollar kursining o'zi haqida: Markaziy bank kursi.

Narxga nimalar ta'sir qilishi haqida batafsil: oltin narxi shakllanishi. Markaziy bank asosiy stavkasi ham so'm kursi va jamg'arma tanloviga ta'sir qiladi: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining asosiy stavkasi («основная ставка») sahifasi; Boshqaruv yiliga 8 marta oldindan belgilangan jadval bo‘yicha qaror qabul qiladi; qayta moliyalash stavkasi asosiy stavkaga teng.

Quyma xaridida xarajat va xavflar

Oltin quyma narxi pasayishi ham mumkin. Uni sotib olishdan oldin quyidagilarni hisobga oling:

• jahon bozoridagi oltin narxi tushishi mumkin;
• so'm kursi o'zgarishi so'mdagi narxni ham o'zgartiradi;
• sotish va qaytarib olish narxi o'rtasidagi farq xarajat hisoblanadi;
• quymani uyda saqlash o'g'irlik va yo'qotish xavfini tug'diradi; bank seyfi esa o'z to'loviga ega bo'lishi mumkin.

Jismoniy quyma oltin narxiga bog'liq CFD shartnomasidan farq qiladi. CFD da metall sizga tegishli bo'lmaydi, faqat narx farqi hisoblanadi. Leverajli CFD va forex savdosida pul tez yo'qotilishi mumkin. Bu haqda: metallar va risklarni boshqarish.

Oltinning mamlakat iqtisodiyotidagi o'rni haqida: oltin va iqtisodiyot. Umumiy bo'lim: O'zbekistonda oltin.

Ko'p beriladigan savollar

Markaziy bank oltin quymalarini qayerdan sotib olsa bo'ladi?

Sotuvchi tijorat banklari va filiallar ro'yxati o'zgarib turadi. Uni Markaziy bank saytida va tanlagan bankning rasmiy kanallarida tekshiring.

Bugungi oltin quyma narxini qayerdan bilaman?

Markaziy bankning rasmiy saytidan. Narxning sanasiga qarang va xariddan oldin bankdan amaldagi narxni so'rang.

Quymaning probasi va og'irligini qayerdan ko'raman?

Ular quymaning o'zida va sertifikatda ko'rsatiladi. Sotuvdagi turlarni Markaziy bank saytidan aniqlang.

Sertifikatni yo'qotib qo'ysam nima bo'ladi?

Qayta sotishda muammo bo'lishi mumkin. Bu holatda qanday tartib qo'llanishini quymani qabul qiluvchi bankdan so'rang.

Quymani sotib, darhol qayta sotsam foyda bo'ladimi?

Odatda bo'lmaydi. Sotish va qaytarib olish narxi farqi tufayli narx o'zgarmasa ham yo'qotish bo'lishi mumkin.

Oltin quyma va oltin CFD bir xil narsami?

Yo'q. Quyma jismoniy metall. CFD esa narx farqi bo'yicha shartnoma bo'lib, unda metall sizga tegishli bo'lmaydi. Leveraj bilan CFD savdosida pul tez yo'qotilishi mumkin.